​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​

[ook als .pdf]

Engagement

  • Op vrijdag 1 december 2017 organiseerde de werkgroep de tweede netwerkbijeenkomst voor datastewards. Dinsdag 3 oktober 2017 was de dag van de eerste landelijke bijeenkomst. Op 28 november 2018 zal in vervolg hierop een verdiepingssymposium worden georganiseerd. Deze bijeenkomst wordt georganiseerd in combinatie met de uitreiking van de RDNL dataprijs 2018. Meer informatie volgt t.z.t.
  • In december 2016 organiseerde de Werkgroep Bewustwording/Engagement samen met de UKB Werkgroep Research Data een succesvolle bijeenkomst over RDM-beleid. Beleidsmakers en Research Support Medewerkers bespraken de uitdagingen van RDM-beleid. 
  • Op 8 februari 2018 werd de LCRDM conferentie georganiseerd ter afsluiting van de driejarige LCRDM roadmap.
  • In samenwerking met SURF Support4Research worden netwerkbijeenkomsten voor juristen gepland rondom ondersteuning van de onderzoeker in RDM, de eerste staat voorzien voor april 2018. 
  • Een Model Mindmap van bestuurlijke afstemming RDM in een instelling en van afstemming met landelijke en internationale spelers. Te verwachten voorjaar 2018
  • Op diverse congressen nationaal en internationaal worden presentaties gegeven over RDM en het LCRDM-model. Een kleine greep: DISH 2015; LIBER 2016; LIBER 2017; Research Data Network JISC 2017; Support4Research HBO workshops 2016; Support for Research Seminar 2016; 2107; De Nederlandse Dataprijs 2016.

Incentives

  • Incentives voor onderzoekers - beleidsnota RDM in het SEP. Deze nota beschrijft welke positieve incentives er bestaan om data-intensief onderzoek beter te waarderen. De nota werd geschreven voor de herziening van het SEP en is inmiddels besproken in het LOKO. Nieuw overleg volgt in 2018.
  • Een eerste opzet wordt gemaakt voor trainingmodules rond incentives voor onderzoek.
  • Een aantal use cases wordt uitgewerkt per onderzoeksdomein om bewustwording/engagement rond RDM te kunnen ondersteunen.

Open data

  • Shades of Open. Inventarisatie van de verschillende gradaties van openheid bij onderzoek ten behoeve van een RDM implementatieadvies.

RDM en financiers


Analyse van financieringsknelpunten

  • De WerkgroepFinanciële aspecten heeft in september 2016 een bestuurlijke notitie opgesteld over financiering van RDM bij universiteiten. De nota geeft een analyse van de voornaamste knelpunten die een duurzaam financieel kader voor RDM-beleid in de weg staan. Met zes concrete aanbevelingen ter verbetering van de huidige situatie. De nota is inmiddels besproken bij de VSNU.

Ronde tafeloverleg

  • In 2017 is een vervolg nagestreefd in de vorm van een ronde tafel met beleidsmakers en onderzoeksfinanciers. De ronde tafel is bedoeld om vertrouwen te kweken tussen financiers en universiteiten. Het thema van de financiering van RDM is alleen gezamenlijk op te lossen. De ronde tafel-bijeenkomst kan nu plaatsvinden april 2018. 

Faciliteiten en infrastructuur

  • Dienstencatalogus. Op basis van de Leiden Research Data Information Sheets is een eerste proof of concept van een landelijke catalogus van diensten opgezet waarin per onderzoeksfase (voor/tijdens/na) een overzicht wordt geboden van de top-10 van meest gebruikte producten, diensten en faciliteiten in Nederland ter ondersteuning van goed RDM. Op korte termijn zal deze catalogus worden uitgebreid.

  • Referentiearchitectuur voor onderzoek. De RDM referentiearchitectuur is een model om RDM-beleid op een efficinte en effectieve manier te implementeren. De architectuur dient ter voorbereiding van samenwerkingsprojecten en geeft aan waar beleidsovergangen zitten en waar bepaalde diensten en faciliteiten nodig zijn en wat er per beleidsovergang met de data gebeurt. Deze referentiearchitectuur zal input vormen voor de herziening van de HORA, de Hoger Onderwijs Referentie Architectuur.

  •  Lijst van definities. De glossary van termen (of begrippenlijst) bestaat uit een overzicht van definities van veel gehanteerde begrippen binnen de LCRDM-werkgroepen, om wederzijds goed begrip rond RDM te bewerkstelligen. De begrippenlijst heeft de vorm van een wiki en men is gestart met het vullen daarvan. Iedereen die hier kan inloggen kan nu ook bijdragen. Vraag een inlog aan bij boudewijn.vandenberg@surfsara.nl

Handreikingen met betrekking tot privacy

  • Referentiekaarten ten behoeve van 'Privacy by design': (why, what, how) Grafisch aantrekkelijke kaarten maken inzichtelijk wat privacy is, waarom privacy belangrijk is en hoe aan privacyregels kan worden voldaan bij onderzoek. 
  • Vuistregel Algemene Verordening Gegevensbescherming. Weet wat er van u verwacht wordt bij de omgang met data waarbij gewerkt wordt met persoonsgegevens.
  • Openbare VSNU reactie op Uitvoeringswet AVG. In december 2016 is een internetconsultatie uitgeschreven om input te krijgen op de Algemene Verordening Gegevensbescherming. De Juridische werkgroep van het LCRDM heeft in samenwerking met het Landelijk Juristenoverleg in januari 2017 een reactie ten behoeve van deze consultatie geformuleerd voor de VSNU. 
  • Awareness-bijeenkomst(en) over de AVG en landelijk beschikbare diensten vanaf maart 2018. Wilt u hiervan op de hoogte blijven, meldt het Ingeborg.Verheul@surfsara.nl.
  • Informed Consent overeenkomst. Bij onderzoek met privacygevoelige data is het belangrijk dat vooraf een 'informed consent'-formulier wordt ingevuld. De Erasmus Universiteit Rotterdam heeft een model gemaakt voor het informed consent, voor algemeen landelijk gebruik. Bevat tevens een handleiding voor de onderzoeker. Recent hier toegevoegd een model vanuit Universiteit Maastricht.
  • Maturity Model AGV/GDPR. Het Maturitymodel is een hulpmiddel om binnen de onderzoeksinstelling aan de orde te stellen in welke fase van ontwikkeling een instelling zich bevindt ten aanzien van de eisen die aan de Algemene Verordening Gegevensbescherming worden gesteld en wat er nog op welk niveau van de organisatie moet gebeuren om volledig aan deze wet te voldoen in mei 2018. 
  • (Pre-)PIA (privacy impact assessment). Een publicatie die de basislijnen verklaart van Privacy by Design. Verwacht in 2018.
  • Routekaart PIA​. Een Privacy Impact Assessment is een instrument waarmee voorafgaand aan onderzoek de privacy-risicos van bepaalde gegevensbewerkingen in kaart kunnen worden gebracht. Met de referentiekaart verschijnt ook een inventaris van bestaande Pre-PIAs. Verwacht: 2018
  • Een 'Train de trainer'-pakket rondom de AVG (GDPR). Verwacht: 2018. 
  • E-learning module rondom de AVG (GDPR).

Open Science

  • Publicatie van de conferentieDesigning & Shaping Open Science die werd georganiseerd in april 2016 ter gelegenheid van het Nederlands voorzitterschap van de EU en leidde tot juridische input op de "Amsterdam Call for Action", de basis voor het Nationaal Plan Open Science. Verwacht in 2018

Beleidsstukken

  • Herziening van de gedragscode voor persoonlijke data (in samenwerking met VSNU). De VSNU heeft na de invoering van de Wet Bescherming Persoonsgegevens een gedragscode opgesteld voor wetenschappelijk onderzoek. Deze geeft als belangrijke richtlijn dat onderzoekers persoonsgegevens uitsluitend voor onderzoek, dat wil zeggen ten behoeve van een wetenschappelijke publicatie, mogen gebruiken. Individuen mogen in deze publicaties nooit herkenbaar zijn. In het kader van de AVG wordt deze Gedragscode in opdracht van de VSNU herzien. Het werken aan de herziening is gestart in juni 2017 en kent verschillende fases. Loopt door tot in 2018.  
  • reactie namens LCRDM op VSNU Gedragscode Integriteit. In oktober 2017 heeft de Juridische werkgroep LCRDM een reactie geformuleerd ten behoeve van de Consultatie voor de Conceptversie van de VSNU Gedragscode Wetenschappelijke Integriteit; hiertoe is door de werkgroep input opgehaald bij lle LCRDM werkgroepen. 
  • reactie namens LCRDM op Richtlijn Archivering Sociale Wetenschappen. Op verzoek van de voorzitter van het landelijk overleg Decanen Gedrags- en Maatschappijwetenschap heeft de Juridische Werkgroep in december 2017 advies gegeven op basis van de AVG en de herziene Gedragscode Persoonsgegevens voor in juni 2017 vastgestelde richtlijnen archivering. 
  • Op verzoek van de VSNU wordt een beleidsnota opgesteld over de zeggenschap van data in samenwerkingen tussen universiteiten, uitgevers, bedrijfsleven en andere commercile partners zoals Google en Amazon. In het najaar 2017 is een eerste nota met probleemschets voorgelegd aan de VSNU Stuurgroep SOV. Voor 2018 zijn er een 7-tal uit te werken activiteiten. 

Juridisch loket

  •  Netwerk van experts. Om in kaart te brengen welke mensen bij welke instellingen expert zijn op het gebied van ethische juridische aspecten en om het onderling contact te vergemakkelijken is een lijst opgezet waarop men zichzelf kan aanmelden.
  • Modelcontracten. Diverse juridische contractbepalingen die bij de onderzoeksinstellingen worden gebruikt voor samenwerkingsverbanden bij onderzoek of bij onderzoek met privacygevoelige data worden omgewerkt tot templates voor algemeen landelijk gebruik.
  • Templates consortium- en samenwerkingsovereenkomsten en register.

DMP Tooling


FAIR Data

  •  Are the FAIR Data Principles fair? Werkgroepleden hebben, vanuit TU Delft, een onderzoek gedaan naar de FAIRness van de data-repositories in Nederland.
  •  How FAIR are your data? Werkgroepleden hebben, in EUDAT-context, een korte checklist opgesteld.
  • Een nota die inzichtelijk moet maken wat er onder FAIR moet worden verstaan in relatie tot RDM.

Training

  • Een inventarisatie die inzichtelijk maakt welke RDM-trainingen er worden gegeven in Nederland, voor welke doelgroep en wat er nog ontbreekt. In samenwerking met de UKB Werkgroep Research Data. 
  • Een overzicht van gemeenschappelijke elementen in data-curricula. Deze inventarisatie zal inzichtelijk maken wat voor gemeenschappelijke eisen er gesteld worden aan vaardigheden en competenties van de verschillende data-gerelateerde beroepen aan de Nederlandse onderzoeksinstellingen. Het overzicht zal bij de herziening van het SEP worden meegenomen.
  • Advies inzake profielgerelateerde datatraining-portfolios. Dit advies beschrijft welke datatraining-portfolios voor welke dataprofielen het best inzetbaar zijn en waar nog witte vlekken zijn. 
  • Verkenning van mogelijkheden voor een MOOC ten behoeve van een basistraining in RDM.

Privacy/veilige data

  • Flowchart bij hergebruik gegevens uit zorgdossiers. Deze beslisboom ligt ten grondslag aan privacy-gerelateerd onderzoek waarbij data wordt gedeeld. 
  • Informed consent template voor persoonsgebonden onderzoek. Ten behoeve van onderzoek met persoonlijke data heeft het AMC een template ontwikkeld voor informed consent speciaal voor persoonsgebonden onderzoek, deze wordt in een landelijk te gebruiken template omgezet.  

 Software sustainability

  • Advies inzake software sustainability. Voor goede reproduceerbaarheid van onderzoek en voor hergebruik van data is opslag van informatie over software en reproduceerbaarheid van gebruikte software bij onderzoek van belang. In samenwerking met het eScience Center wordt gewerkt aan een advies over Software Sustainability.



​ ​